Home
Welkom op de website van Munthandel G. Henzen. Via de navigatiebalk wordt u op eenvoudige wijze door onze website heengeleid. Als u op foto’s klikt verschijnt een uitvergroting. Bevalt een munt u, dan kunt u het bestellen door op ′Bestellen′ te klikken. De gewenste munt of munten worden verzameld op een bestelformulier. Is uw bestelling compleet, dan kunt u deze eenvoudig naar ons e-mailen. U krijgt dan van ons per e-mail een bevestiging toegezonden in de vorm van een factuur. Het bestelde wordt na ontvangst van betaling toegezonden.
Uiteraard is het ook mogelijk om ons, op afspraak, te bezoeken. U kunt dan hetgeen waarin u geïnteresseerd bent op ons kantoor bekijken.
Voor onze trouwe klanten geven we ook regelmatig rijk geïllustreerde prijslijsten uit met speciale aanbiedingen. Bij uw bestelling kunt u aangeven of u deze prijslijsten wilt ontvangen.
Wij wensen u veel plezier bij het bekijken van onze website en wij hopen dat er iets van uw gading bij zal zitten.
Gijs Henzen
Actualiteiten en historische feiten die wij graag onder de aandacht brengen:
Op 7 juni hebben Israëlische terroristen van de IDF een Palestijnse baby vermoord door het door het hoofd te schieten. Deze soldaat krijgt waarschijnlijk een lintje voor zijn heldhaftige verdiensten. Het vond plaats in de bezette Westelijke Jordaan oever. De ouders raakten ook gewond, maar hebben deze terroristische moordaanslag overleefd. Dat was waarschijnlijk niet de bedoeling. Ter compensatie hebben de Israëlische terroristen van de IDF vervolgens diezelfde dag nog wat bommen gegooid op onschuldige Palestijnen in de Gazastrook, met 7 doden tot gevolg. Hebben ze die dag toch hun quota weer gehaald. Als reden geven ze altijd dat het om Hamasstrijders gaat, ook als het vrouwen, bejaarden en baby′s betreft. Maar Israël is tot op heden nog nooit betrapt op het vertellen van de waarheid. Morgen gaan ze weer verder met hun genocide en Europa en de VS doen niets. Wat is het toch een wreed en moordzuchtig tuig. Welke idioten steunen dit satanische land ........?
BRAVO IRAN ! Anders dan de VS en de EU bekommert Iran zich wel om het lot van de onschuldige Libanese bevolking, die wordt uitgemoord en verdreven uit Zuid-Libanon door de Israëlische terroristen en doodseskaders. Waar blijft Nederland met zijn veroordelingen en eisen richting Israël ?, en de EU, en de VS ? Nederland en de EU hebben altijd de mond vol over mensenrechten, behalve als het om de terreurstaat Israël gaat. Erg geloofwaardig zijn we niet meer, wel hypocriet....
COLLECTIEVE VERANTWOORDELIJKHEID
De genocide op de Palestijnen door de terreurstaat Israël gaat onverminderd door. Voedsel en hulpmiddelen worden nog steeds op grote schaal aan de inwoners van Gaza onthouden. Er is geen wederopbouw en het leefgebied van de Gazanen wordt steeds verder ingeperkt, zonder enige verbetering in de leefomstandigheden. Israël heeft maar een doel: de Palestijnen moeten weg uit de Gazastrook. Dood of levend, dat interesseert Israël niet. Palestijnen passen niet binnen het narratief van een "Groot Israël", dat het zionistische regime van Israël nastreeft. Het is een zelfzuchtig, egoïstisch, satanisch, racistisch en moordzuchtig land zonder enige compassie; geen haar beter dan de Sovjet-Unie van Stalin, het Rusland van Putin of het regime in Nazi-Duitsland.
Ook het straffeloos moorden op de Westelijke Jordaanoever en het stelen van Palestijns grondgebied gaat onverminderd door. Het enige wat Nederland doet is streven naar een verbod op invoer van goederen uit de illegale Israëlische nederzettingen. Iets wat per definitie al zo had moeten zijn, immers illegaal, dus een wassen neus. Blijkbaar vindt Nederland de genocide op de Palestijnen, de oorlogsmisdaden en de landdiefstal in Libanon, de illegale oorlog tegen Iran, piraterij en het voortdurend schenden van het zeerecht, het vernietigen en blokkeren van de haven van Gaza, het mishandelen en vermoorden van onschuldige hulpverleners en journalisten, de talloze martelingen, moorden en verkrachtingen in de Israëlisch martelkampen niet ernstig genoeg, anders had Nederland wel een volledige boycot van Israëlische goederen en culturele uitwisselingen ingesteld. Hoeveel erger moet het nog worden voordat Nederland wel eens een keer actie onderneemt ? Het boycotten van de invoer van sinaasappels e.d. uit de illegale nederzettingen is natuurlijk een lachertje. Dat raakt Israël niet. Volgens cijfers van het IMF en Eurostat is de Europese Unie de grootste investeerder in Israël. Binnen de EU is Nederland de absolute koploper. In 2023 ging er volgens sommige schattingen zo′n 49 miljard euro vanuit Nederland naar Israël. Hoezo kan Nederland niets doen ? Nederland kan heel veel doen ! Net als bij Rusland dient het volstrekt verboden te worden te investeren in Israël, geen cent. Dat heeft werkelijk effect. Maar Nederland verschuild zich steeds achter de onzinredenering dat Nederland zelfstandig niets kan doen en dat dit alleen in Europees verband kan. Totale hypocriete bullshit ! Bovendien zijn er binnen Europa nog steeds landen die de racistische apartheidsstaat Israël nog altijd de hand boven het hoofd houden, zodat serieuze Europese sancties richting Israël geen kans krijgen. Met name Duitsland speelt daarbij een buitengewoon kwalijke rol, gestoeld op valse loyaliteit richting Israël. Onbegrijpelijk dat een land die zo′n prominente rol heeft gespeeld in de genocide op de Joden, nu weer opnieuw een land steunt dat genocide op grote schaal pleegt, thans op de Palestijnen. Totaal verwerpelijk beleid ! Niemand is de Zionistische moordenaars van Israël ook maar iets verschuldigd, zeker Duitsland niet. Israël is een racistische creatie van kolonisten uit Europa, waarbij men een staat heeft gesticht op gestolen land van de Palestijnen d.m.v. het vermoorden en verdrijven van de Palestijnen. De genocide op de Palestijnen is reeds begonnen met de Nakba van 1947/1948 en duurt tot aan de dag van vandaag voort. Zo liggen de feiten.....
Hoe is het toch mogelijk dat er nog steeds mensen zijn die nog enige sympathie hebben voor Israël. Als er nog Christenen zijn die Israël steunen, dan hebben zij weinig begrepen van het Christendom en het Jodendom. Het moderne Israël heeft maar weinig met het religieuze Jodendom te maken of het Bijbelse Israël en is daar zelfs mee in strijd. Er bestaan maar weinig landen die zo wreed en moordzuchtig zijn als deze racistische Apartheidsstaat van Europese kolonisten (zgn. Zionisten). Ze hebben nu weer een nieuwe racistische wet bedacht, zodat ze de Palestijnen volgens hun corrupte wetgeving kunnen vermoorden. Men moet zich daarbij bedenken dat er ook vele duizenden Palestijnen in Israëlische gevangenissen zitten zonder dat daar een rechtmatige reden voor is. Ze zijn gewoon willekeurig opgepakt omdat de Israëli′s dat nu eenmaal kunnen. Er is niemand die ze daartoe belemmerd. Palestijnen zijn in Israël volstrekt rechteloos. Verkrachtingen en martelingen zijn aan de orde van de dag en bekentenissen in die omstandigheden hebben dan ook geen enkele rechtsgeldigheid, maar het kan onschuldige Palestijnen straks wel de kop kosten. Israël heeft haar pijlen nu ook gericht op Libanon waar, net als bij Gaza, onschuldige burgers uit hun dorpen en huizen worden verdreven of vermoord. Dit alles in het kader van de vorming van een ″groot Israël″, een idiote gedachte van godsdienstwaanzinnigen die momenteel het beleid in Israël bepalen. Genocide, massamoorden, martelingen, verkrachtingen, diefstal van land en bezit, uithongering, sadisme, Israël brengt dit alles op grote schaal in praktijk en de internationale gemeenschap doet niets. Waarom economische sancties voor Rusland en Iran en niet voor Israël ? Israël is minstens zo misdadig, niet een paar jaar maar al vanaf haar ontstaan in 1948. Israël is een totaal mislukt project dat nooit in deze vorm had mogen bestaan. Wat en wie heeft de Zionisten, kolonisten uit Europa, het recht gegeven om het land en de huizen te stelen van de Palestijnse bevolking ?, de rechtmatige bewoners van Palestina. Het Zionisme is de grootste oorzaak van het huidige antisemitisme. Antisemitisme moet ten alle tijde worden bestreden en daarmee dus ook het Zionisme. Feitelijk is de vorming van de staat Israël met al haar misdaden een trap na voor alle slachtoffers van de Shoah. Immers, de staat Israël doet precies hetzelfde als het Naziregime, alleen zijn nu de Palestijnen het slachtoffer. De joodse slachtsoffers van de Shoah draaien zich om in hun graf ! Ze worden opnieuw vernederd, thans door de Zionisten. Bovendien is Israël een voortdurende bedreiging voor het hele Midden-Oosten. Deze satellietstaat van Europa en de VS hoort daar niet en is een kwaadaardig gezwel voor de regio. Pas als Israël wordt gedekoloniseerd en ontmanteld kan er een langdurige vrede zijn in die regio, eerder niet. Een twee-staten-oplossing is een volstrekte utopie omdat van een gelijkwaardige en rechtvaardige verdeling van land en goed nooit sprake is geweest en zal zijn. Israël had om die reden nooit als staat erkent mogen worden. Het is moordzuchtig, racistisch en het bevorderd het antisemitisme. Dat was een grote vergissing. Palestina kan het tehuis zijn voor de oorspronkelijke bewoners van deze regio, zoals Palestijnen, Christenen en Arabische Joden. Die hebben daar zo′n 2000 jaar in vrede samen geleefd, totdat Europese kolonisten, met name Ashkenazi Joden uit Oost-Europa, die hegemonie totaal verstoorden en in 1948 een racistische Apartheidsstaat stichtten en dood en verderf zaaiden in de wijde regio......
Israël is een totaal genocidale maatschappij, gesteund door het overgrote deel van de Israëlische bevolking, niet te verwarren met de Joden. Het Zionisme heeft niets te maken met het Jodendom. Het Zionisme is een nationalistische beweging dat haar oorsprong heeft in de 19e eeuw en het Jodendom misbruikt voor haar racistische en genocidale doelstellingen. Het overgrote deel van de Israëlische bevolking steunt het Zionisme en het terroristische apartheidsregime van Netanyahu en vindt alle gruwelijke misdaden die daarmee gepaard gaan eigenlijk wel gerechtvaardigd. Het is een volk dat blind is voor haar misdaden en zich verheven voelt boven de Palestijnen en Arabische (semitische) volkeren uit de regio. Dat is helaas de ware aard van Israël en veel van haar huidige bewoners (niet te verwarren met het ″Volk van God″ uit de Bijbel). Het is dan ook een collectieve Israëlische verantwoordelijkheid, waarvoor men zich vroeg of laat zal moeten verantwoorden. Een zware gemeenschappelijke en eeuwige last, waarbij men in de huidige mediamaatschappij dit keer niet kan zeggen ″wir haben es nicht gewust″......
https://www.youtube.com/watch?v=211f_Z5KYy8
Het is een taak van een ieder, ongeacht beroep, status of maatschappelijke positie, zich uit te spreken tegen de moordenaars en onderdrukkers van deze wereld, Of het nu om Trump, Putin, Netanyahu of Xi Jinping gaat. Zodra we zwijgen geven we hen vrijbaan en zijn we uiteindelijk allemaal slachtoffer. Wat is een mens zonder menselijkheid, rechtvaardigheid en mededogen ? Wees geen lafaard maar spreek u uit tegen onrecht!
Veel Nederlanders hebben zich in 1940-1945 niet of te weinig verzet tegen de genocide op de Joden. Thans gebeurt dit met de Palestijnen en Libanezen. Maak niet dezelfde fout; BLIJF NIET STILZITTEN EN KOM IN ACTIE TEGEN DIT GROTE ONRECHT:
STEUN : https://rightsforum.org
Zoeken op productnaam
Maandaanbieding
Nieuwe aanwinsten
 |
|
|  |
 |
|
|  |
 |
 |
ZUIDELIJKE NEDERLANDEN (SOUTHERN NETHERLANDS) - GRAAFSCHAP VLAANDEREN - PHILIPS DE STOUTE, 1384-1404 - Dubbele groot jangelaar of voetdrager z.j. (1386-1387), Gent
gewicht 3,82gr. ; zilver Ø 32mm. muntmeester Jan Thomas
vz. Twee naast elkaar geplaatste schilden van Valois-Bourgondië en Vlaanderen met daarboven een frontaal staande adelaar met gespreide vleugels, kop naar links gewend, binnen een parelcirkel, omringd door de tekst; PHILIPP⋮DЄI⋮GRA⋮DVX⋮BVRG⋮Z⋮COM⋮FLAND′ kz. Lang gevoet kruis geplaatst over twee cirkels. In de middelste cirkel de tekst; ✠MONE - TA•DE• - FLAN - DRIA. In de buitencirkel de tekst; ✠SIT⋮NO - MЄN⋮DOM - INI⋮BЄNЄ - DICTVM
Met de mislukking van de muntunie met Brabant eind 1385, ging Vlaanderen haar zelfstandige koers weer varen in de monetaire politiek. In 1386 werd besloten tot aanmunting van een nieuwe reeks munten bestaande uit de gouden helm, zilveren dubbele groot, groot, ½ groot, dubbele mijt en mijt. Hiervoor werden nieuwe beeldenaars ontworpen. De zilveren dubbele groot, groot en ½ groot toonden de twee wapenschilden van Valois-Bourgondië en Vlaanderen gedekt door een staande adelaar. Deze reeks kwam bekend te staan onder de naam jangelaar, of ook wel voetdrager.
Dechamps de Pas VII, 13 ; Boudeau 2238 ; Vanhoudt G.2622 ; Martiny 51 lichte zwaktes van de slag zfr- |
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS) - FRIESE GEBIEDEN & RIJNDELTA - PSEUDO ANGEL-SAKSISCHE MUNTSLAG - AR Sceatta z.j. (circa 700-720), Dorestad (?)
gewicht 1,31gr. ; zilver Ø 12mm. series E, variety E
vz. Sterk gestileerd portret naar rechts, onder kin daarvoor X Λ, ervoor V V O kz. Parelvierkant (gestileerde standaard) met daarbinnen centraal een cirkel, omringd door; T - ∴ - I - Λ
Deze munt werd geslagen ten tijde van de Friese koning Redbad (ook bekend als Radbod/Radboud). Hij was een machtige, heidense koning van de Friezen (ca. 670-719) die bekend stond om zijn strijd tegen de oprukkende Franken en het christendom, en wordt gezien als een symbool van Friese vrijheid. Het was ook de tijd dat Engelse en Ierse priesters de Friese gebieden trachtten te kerstenen o.a. door Willbrord. Hij was op 22 november 695 tot aartsbisschop der Friezen benoemd en had tot taak de Friezen te bekeren. Hij zetelde in Utrecht. In 699 werd hij echter gevangen genomen door de Friese koning Redbad,die hem vervolgens weer vrij liet. Pas zo′n twintig jaar later werden onder bisschop Bonifacius weer serieuze nieuwe bekeringspogingen ondernomen. Diens ergerlijke bekeringswijzen werden niet gewaardeerd en hij werd op 5 juni 754 in de omgeving van Dokkum vermoord.
Redbad′s heerschappij strekte zich uit over een groot gebied, van de Hollandse duinen en het Oude Rijngebied tot aan de Wezer, hoewel historici het exacte gebied betwisten en zijn rijk waarschijnlijk beperkter was dan soms gedacht, strekte zijn invloed zich uit over grote delen van Frisia. Hij is beroemd vanwege zijn verzet tegen de Franken en hun hofmeier Karel Martel, met een grote overwinning bij Keulen, maar na zijn dood werd Frisia toch onder Frankische heerschappij gebracht. Dorestad is de meest aannemelijke muntplaats voor dit zogenaamde stekelvarkentype.
van der Chijs III, 11var. ; MEC- ; vgl. Spink 790E ; North- ; vgl. op den Velde-Klaassen pag.47, variety E (vgl. Pl.18, 491) ; MEC- ; vgl. Abramson pag.87, E105 ; vgl. Dirks, pl.C.4 attractief exemplaar met een mooi patina pr |
|
|  |
 |
 |
FRANKISH EMPIRE - CAROLINGIAN DYNASTY - LOUIS THE PIOUS, 814-840 - Denier n.d. (822-840), unidentified mint
weight 1,76gr. ; silver Ø 21mm.
rev. Tetrastyle temple with cross in the centre and on the roof, surrounded by the legend; XPISTIΛNΛ REIIGIO obv. Short cross with pellet in each quarter, within circle, surrounded by the legend; ✠ H LVDOVVICVS IMP
Recent studies confirm just how effectively Charlemagne and Louis the Pious controlled the Frankish coinage, which provided them with both political and economic benefits. Between 792/793 and 840, trade accelerated, and the Carolingian empire became increasingly monetised. On Christmas Day 800, Pope Leo III crowned Charlemagne as Roman emperor, which was reason to introduce this temple type with ″Christian″ legend. Under his son Louis the Pious temple deniers were widely struck in large quantities, with no Mint name mentioned on the coin, inscribed XPISTIANA RELIGIO (′the Christian belief′). His Mints lay mainly in France, the Rhineland, north Italy and the Low Countries. There is a wide range in varieties and style. A specific style or mint die features sometimes makes it possible to attribute this anonymous coin type to a specific mint.
Although the side with the cross, which bears the emperor′s name, is traditionally considered the obverse, I believe that this may not have been the intention in medieval thinking. After all, Christ and the Christian faith were the supreme power and ranked above secular rulers. In that context, it is much more logical and plausible that the side with the church building and the inscription "Christiana Religio" should be considered the obverse. It also makes more sense in terms of the imagery.
Morrison-Grunthal 472 ; Prou 1002 ; Depeyrot 1179 ; cf. MEC I, 795 attractive specimen with appealing toning vf/xf à vf+ |
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS) - REPUBLIEK, 1581-1795 - WEST-FRIESLAND - 1/20 Leicesterreaal of stoter 1595, Hoorn
gewicht 3,51gr. ; zilver Ø 24mm. muntmeester: Caspar Wijntgens muntteken: roos
vz. Gelauwerd en geharnast borstbeeld van de graaf van Leicester naar rechts, omringd door de tekst; + CONCORDIA•RES•PARVAE•CRESCVNT kz. Pijlenbundel van de Zeven Provinciën binnen versierd ovaal, omringd door de tekst; MONE•BELGICA•WESTFRISIAE•1595✿
Het betreft hier een navolging van de stoter die ten tijde van de landvoogd Leicester (1586/1587) werd geïntroduceerd. Deze stoter is de enige Leicestermunt die voor West-Friesland is geslagen. Ze komen niet veelvuldig voor in de handel. Zeldzaam.
De stoter duikt in de 15e eeuw op als Nederlandse benaming voor de Engelse groat, een zilveren munt die onder meer in het toen nog Engelse Calais werd geslagen en ook in de Nederlanden in omloop was. De waarde kwam grofweg overeen met de Bourgondische dubbele stuiver. Rond 1500 was door de verlaging van het zilvergehalte van de Bourgondische zilverstukken de koers van de stoter gestegen tot 2½ stuiver. De Engelse groat verdween, maar andere laat 16e-eeuwse zilverstukken van 2½ stuiver, zoals de 1/20 philipsdaalder en de 1/20 leicesterreaal werden ook stoter genoemd. Die laatste werden aangemunt in de jaren van de opstand tegen het Spaanse gezag, toen Engeland de Nederlanden te hulp kwam en Robert Dudley, graaf van Leicester als landvoogd werd aangesteld. Deze flamboyante graaf kwam al snel in aanvaring met de Staten van Holland. Toen de graaf in 1587 onverrichter zake vertrok, werd er geen poging meer gedaan een nieuwe vorst te vinden. De republiek was een feit. De zilveren leicesterreaal, met de afgeleiden ½ leicesterreaal en 1/20 leicesterreaal of stoter, werden tijdens het bewind van Leicester ingevoerd volgens het ″Muntplakkaat van Leicester″ van 4 augustus 1586, en zijn in feite de eerste generaliteitsmunten. De munten uit de serie droegen de beeldenaar van Leicester en zijn nog tot 1597 aangemunt door meerdere gewestelijke munthuizen. In de 17e eeuw verdween het muntstuk uit omloop, maar het begrip stoter bleef nog tot ver in de 19e eeuw in gebruik als rekeneenheid van 2½ stuiver en later 12½ cent.
Verkade 62.4 ; HNPM.19 ; CNM.2.46.19 ; Pannekeet 25 R Lichte zwaktes van de slag, doch voor dit munttype een net exemplaar. zfr- |
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS) - REPUBLIEK, 1581-1795 - HOLLAND - Gulden 1794, Dordrecht
gewicht 10,28gr. ; zilver Ø 32mm. muntmeester: Jan Abraham Bodisco zonder munt- of muntmeesterteken met kabelrand
vz. De Nederlandse Maagd staande frontaal, speer met vrijheidshoed in de rechterhand, haar linker elleboog leunend op de bijbel welke geplaatst is op een rijkelijk versierd altaar, daaronder I 7 9 4 , omringd door de tekst; HAC NITIMVR - HANC TVEMVR kz. Gekroond Generaliteitswapen, geflankeerd door I - G, omringd door de tekst; MO:ARG:ORD:FÆD:BELG:HOLL•
Delmonte 1179 ; Verkade 53.3 ; HNPM.64 ; CNM.2.28.104 Minieme zwaktes van de slag, doch weinig gecirculeerd exemplaar met nog enige stempelglans. zfr/pr |
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS) - REPUBLIEK, 1581-1795 - HOLLAND - Provinciale tweegulden 1687, Dordrecht
gewicht 21,00gr. ; zilver Ø 37mm. muntmeester: Mathhaeus Sonnemans zonder munt- of muntmeesterteken stempelsnijder: Daniel Drappentier
vz. De Nederlandse maagd staande frontaal, speer met vrijheidshoed in de rechterhand, haar linker elleboog leunend op de bijbel welke geplaatst is op een rijkelijk versierd altaar, omringd door de tekst; HAC NITIMVR - HANC TVEMVR, binnen een gekartelde rand kz. Gekroond wapen van Holland, geflankeerd door 2 - G, daarboven, tussen de fleurons van de kroon, I - 6 - 8 - 7, omringd door de tekst; MO:NO:ARGENT:COMIT:HOLL•
Van dit jaartal werden slechts 8.063 stuks aangemunt. De uitgifte van tweeguldenstukken bleek geen succes. Het is dan ook bij een relatief kleine producties gebleven. Dit munttype werd aangemunt in de jaren 1681, 1682 en 1687. In 1694 is de productie nog kort hervat, maar kwam daarna definitief ten einde. In navolging van Holland hebben ook in West-Friesland, Gelderland, Overijssel en Friesland kleine producties van dit munttype plaatsgevonden, eveneens zonder veel succes. Zeldzaam.
Delmonte 1142 (R2) ; Verkade 51.2 ; HNPM.57 ; CNM.2.28.97 R Lichte zwaktes van de slag en minieme muntplaatoneffenheden, doch weinig gecirculeerd exemplaar met nog enige stempelglans. zfr/pr à pr- |
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS) - REPUBLIEK, 1581-1795 - WEST-FRIESLAND - Gulden 1703, Enkhuizen
gewicht 10,45gr. ; zilver Ø 32mm. muntmeester: Pieter van Romondt muntmeesterteken: zesbaldige bloem
vz. De Nederlandse maagd staande frontaal, speer met vrijheidshoed in de rechterhand, haar linker elleboog leunend op de bijbel welke geplaatst is op een versierd altaar, daaronder • I 7 0 3 •, omringd door de tekst; HAC•NITIMVR - HANCTVEMVR kz. Gekroond generaliteitswapen geflankeerd door de waarde aanduiding I - G:, omringd door de tekst; MO˙ARG˙ORD˙FÆD˙BELGWESTF ❃
De muntslag van West-Friesland in deze periode kenmerkt zich door een uitermate slechte kwaliteit van productie. De muntstempels zijn zeer grof van vervaardiging en de muntslag zelf was vaak zwak en gebrekkig. Deze gulden is hier een mooi voorbeeld van. De grote zwaktes zijn niet ontstaan in de circulatie, maar waren al aanwezig direct na de slag, met als eindresultaat een ogenschijnlijk gesleten munt…...
Delmonte 1180 ; Verkade 70.1 ; HNPM.48 ; CNM.2.46.56 ; Pannekeet 112 Gebruikelijke zwaktes. Attractief patina. zfr/pr |
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS) - REPUBLIEK, 1581-1795 - WEST-FRIESLAND - Daalder van 30 stuivers 1684, Medemblik
gewicht 15,66gr. ; zilver Ø 38mm. muntmeester: Gerrit Schuijrmans zonder munt- of muntmeesterteken
vz. Gehelmde ridder staande naar links, geschouderd zwaard in linkerhand, het gekroonde West-Friese wapen voor zich houdend aan gelust lint welke hij in zijn rechterhand houdt, binnen een gladde cirkel, omringd door de tekst; • DEVS • FORTI • ET • SPES • NOST • kz. De gekroonde wapens van de West-Friese steden Hoorn, Enkhuizen en Medemblik verbonden met linten, daarbinnen 30 - ST – 1684, binnen een gladde cirkel, omringd door de tekst; MO:NO: - •ORDIN• - W.FRISIÆ
Door het uitblijven van daadkrachtig optreden tegen ″minderwaardig zilvergeld″ door de Staten-Generaal, besloten ook Utrecht en West-Friesland, in navolging van Zeeland, over te gaan tot de aanmunting van daalders van 30 stuiver. Het produceren van ″minderwaardig″ zilvergeld was nu eenmaal lucratiever dan het slaan van de hoogwaardige officiële statenmunten. Reeds in 1684 hadden de West-Friese steden toezegging gedaan aan muntmeester Schuijrmans, maar de officiële toestemming tot het slaan van daalders volgde pas op 19 juni 1685. Toch had muntmeester Schuijrmans de toezegging in 1684 direct aangegrepen en had hij voorlopige stempels laten vervaardigen voor de daalder. In dat jaar heeft ook al productie op bescheiden schaal plaats gevonden, alhoewel de officiële vergunning nog niet was verleend. In 1685 heeft hij de definitieve stempels laten vervaardigen, die enigszins afwijken van de voorlopige stempels van 1684.
Bij de I van FORTI (vz.) en I van FRIS (kz.) zit een kleine zilveren plug, waarmee men een klein gaatje vakkundig heeft gestopt.
Next to the I of FORTI (obverse) and I of FRIS (reverse) is a small silver plug, with which a small hole has been skillfully filled.
Delmonte 1080 ; Verkade 67.2 ; HNPM.39 ; CNM.2.46.46 ; Pannekeet 83 R Lichte zwaktes van de slag. Mooi patina. Zeldzaam.. zfr- |
|
|  |
 |
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS) - REPUBLIEK, 1581-1795 - PROVINCIE UTRECHT - Leeuwendaalder 1647, Utrecht
gewicht 27,08gr. ; zilver Ø 41mm. muntmeester: Johan Gerobulus muntteken: stadsschildje van Utrecht stempelsnijder: Roelof van Cuylenburgh
vz. Geharnaste en gehelmde ridder staande naar links, hoofd naar rechts gewend, sjerp royaal om zich heen geslagen waarvan hij het geluste uiteinde in zijn rechterhand houdt, het wapenschild van Holland, met ongekroonde leeuw, binnen een geornamenteerde omlijsting voor zich geplaatst, binnen een parelcirkel, omringd door de tekst; MO•ARG•PRO•CON – FOE•BELG•TRA• stadsschildje kz. Klimmende Hollandse leeuw naar links binnen een parelcirkel, daarboven 1 6 4 7, omringd door de tekst; •CONFIDENS•DNO•NON•MOVETVR•
De leeuw in het provinciewapen is ongekroond en heeft geen kruis (X) op de schoft.
In de periode 1634-1647 was Frederick van Vloock als stempelsnijder werkzaam aan de Munt te Utrecht. Hij was geen begenadigd stempelsnijder en zijn werk oogt vaak onbeholpen en fouten in de teksten waren eerder regel dan uitzondering. Vanwege dit broddelwerk werd hij uiteindelijk in 1647 ontslagen. Hij werd opgevolgd door Roelof van Cuylenburgh. Hij verstond zijn vak wél, getuige de fraaie muntstempels die we uit zijn periode (1647-1673) kennen. Deze mooie leeuwendaalder is daar een goed voorbeeld van.
Delmonte 845 ; Verkade 107.4 ; HNPM.37.2 ; CNM.2.43.65 ; Davenport 4863 Ietwat onregelmatig gevormd muntplaatje (niet gesnoeid !), doch bijzonder mooi exemplaar met een attractief patina. zfr/pr à pr- |
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS) - REPUBLIEK, 1581-1795 - FRIESLAND - ½ Nederlandse rijksdaalder 1620, Leeuwarden
gewicht 14,06gr. ; zilver Ø 33mm. muntmeester: Jurriaan van Vierssen muntteken: klimmend leeuwtje naar links (op beide zijden)
vz. Bostbeeld van geharnaste en gelauwerde Nederlandse ridder naar rechts, geschouderd zwaard in zijn rechterhand terwijl hij in zijn linkerhand het Friese wapenschild houdt aan de gelust koord, binnen een parelcirkel, omringd door de tekst; MO•ARG•PRO• - •CONFOE•BELG•FRI• - klimmend leeuwtje naar links kz. Gekroond generalitietswapen geflankeerd door I6 - 20, binnen een parelcirkel, omringd door de tekst; CONCORDIA•RES•PARVְÆ•CRESCVNT klimmend leeuwtje naar links
Met de invoering van de generaliteitsmunten in 1606 had men tevens besloten tot het slaan van een nieuw munttype, de Nederlandse rijksdaalder. Aanvankelijk werd deze munt uitgegeven op een koers van 47 stuivers, maar dat liep spoedig op naar 50 stuivers en vanaf 1659 was de koers 52 stuivers. De beeldenaar op de voorzijde, een geharnaste edelman met geschouderd zwaard, is duidelijk ontleend aan een voorloper van dit munttype, de Leicesterrijksdaalder. Op de keerzijde zien we het gekroonde generaliteitswapen van de Republiek. De Nederlandse rijksdaalder werd ook veel gebruikt voor de handel op de Oostzeelanden. Die rol werd echter overgenomen door de zilveren dukaat, toen deze in 1659 werd ingevoerd. De productie van Nederlandse rijksdaalders nam vanaf dat moment drastisch af. Het laatste exemplaar werd in 1700, te Utrecht, geslagen. Aangezien er binnen de handel vooral behoefte was aan hele Nederlandse rijskdaalder werden halve Nederlandse rijksdaalders minder frequent en in veel kleinere aantallen aagemunt. De halven zijn om die reden in de regel aanzienlijk zeldzamer dan de helen.
Delmonte 960 ; Verkade 122.4 ; HNPM.41 ; CNM.2.16.63 ; Jasek 57B R Zwaktes van de slag en ietwat onregelmatig gevormd muntplaatje. Zeldzaam. fr/zfr |
|
|  |
 |
 |
CONSTANTIUS II as Caesar, 324-337 - BI reduced Centenionalis, Thessalonika (330-333)
weight 2,65gr. ; billon Ø 18mm. officina: 3
obv. Bust of Constantius II, laureate, cuirassed, right, surrounded by the legend; FL IVL CONSTANTIVS NOB C rev. Two soldiers, helmeted, draped, cuirassed, standing facing each other, each holding reversed spear in outer hand and resting inner hand on shield; between them, two standards, surrounded by the legend; GLORIA EXERCITVS,SMTSΓ in exergue
Gloria exercitus means ″(dedicated to) the glory of the army″. This legend and type are common on the coins of Constantine the Great, Delmatius, Constantine II, Constans, and Constantius II. They are regarded as bearing reference to the bravery and fortitude of the soldiers in subduing the barbarous tribes, especially those of Francia and Alamannia.
Cohen 104 ; RIC 185 ; Sear 17690 dark patina f/vf
|
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS ) - REPUBLIEK, 1581-1795 - ZEELAND - Zilveren rijder 1660, Middelburg
gewicht 31,33gr. ; zilver Ø 43mm. muntmeester: Jacob Boreel muntteken: burcht
vz. Geharnaste ridder te paard naar recht, geheven zwaard in zijn rechterhand, de linker aan de teugels, daaronder het wapen van Zeeland binnen een versierde omlijsting, binnen een parelcirkel, omringd door de tekst; MO:NO::ARG:CON - FOE:BELG:COM:ZEL♖✶ kz. Gekroond generaliteitswapen gehouden door twee klimmende leeuwen, eronder bladornament, binnen een parelcirkel, daarboven I660, omringd door de tekst; • CONCORDIA• - RES•PARVÆ• - CRESCVNT •
♦ afkomstig uit VOC schip de Merestein (certicicaat wordt meegeleverd) ♦
♦ originating from the VOC ship the Merestein (certificate is included) ♦
MERESTEIN - V.O.C. SCHIP
VOC schip de Merestein (ook wel Meeresteyn) werd in 1693 gebouwd voor de Kamer van Amsterdam op de VOC-werf in Amsterdam. Het was een schip van het type pinas, met een lengte van circa 53 meter, een laadvermogen van 826 ton, vooral bedoeld voor specerijen zoals kruidnagel, peper en kaneel, en plaats voor een bemanning van 200-250 koppen.
De naam Merestein is ontleend aan het Kasteel Merestein bij Heemskerk, dat in de 14e eeuw en mogelijk zelfs in de 13e eeuw werd gebouwd. In 1573 werd het verwoest maar weer opgebouwd. In 1690 kocht Jacob Boreel (1630-1697) het kasteel, liet het afbreken en een nieuwe buitenplaats bouwen. Jacob Boreel was in vier jaren (1691, 1693, 1695 en 1697) burgemeester van Amsterdam. Ook in het bouwjaar van het schip Merestein. Zijn grootvader Jacob Boreel (1552-1636) was mede-oprichter van de VOC en ook daarna had de familie Boreel veel te maken met de VOC. Zijn gelijknamige neef Jacob Boreel was muntmeester (1658-1678) aan de Zeeuwse Munt te Middelburg. Deze zilveren rijder is ten tijde van zijn muntmeesterschap geslagen.
Na een 3-tal succesvolle reizen op Batavia vertrok het op 4 oktober 1701 van de rede van Texel met de bestemming Batavia met Jan Stubbingh als verantwoordelijk kapitein. Aan boord bevonden zich 16 kisten met muntgeld, vooral zilveren rijders en arendschellingen om handel mee te drijven en salarissen in Azië te betalen. Op 3 april 1702 liep het aan de grond in de Salhandra Baai bij het rotsachtige eiland Jutten Eiland bij Kaap de Goede Hoop op een plaats waar het geheel onbeschut ten prooi viel aan de woeste zee. ′s Nachts brak het schip in tweeën en slechts 99 opvarenden slaagden erin aan wal te komen. Na de ramp moest, m.b.v. de eerste stuurman van de ′Merestein′, de ′Wezel′ trachten de laatste bewegingen van het ongelukkige schip te reconstrueren.
Reeds in 1728 ondernam John Lethbridge een bergingspoging. Echter zonder veel resultaat. In 1970 werd een nieuwe poging ondernomen door de broers Hayward en Williams. Zij wisten in 1971 zo′n 15.000 munten te bergen die vooral in Engeland op de markt werden gebracht. Munten die in een afgesloten kist zaten, zijn vaak nog goed bewaard gebleven, maar exemplaren die los in het water lagen, zijn in de regel zwaar aangetast door het zoute zeewater.
Delmonte 1024 ; Verkade 81.1 ; HNPM.43.1 ; CNM.2.49.56 ; Davenport 4942 Deels zwak geslagen met licht verschoven stempels, daarnaast enigszins aangetast door het zoute zeewater. fr/zfr |
|
|  |
 |
 |
ZUIDELIJKE NEDERLANDEN (SOUTHERN NETHERLANDS) - BRABANT - PERIODE HENDRIK I, 1210-1235 - ABDIJ VAN NIJVEL- Penning z.j. (circa 1210-1235)
gewicht 0,53gr. ; zilver Ø 12mm.
vz. Kerkelijk gebouw met poort in het midden, waarbinnen een kromstaf kz. Breed uitlopend kruis versierd met horizontaal geordende stippen, in de kwartieren om en om een punt met cirkel met daaronder een steel met bol en een palmtak
De Abdij van Nijvel werd gesticht in 640 door Itta of Ida van Nijvel, de weduwe van Pepijn van Landen en haar dochter Gertrudis van Nijvel, de eerste abdis. Deze stichting had ook als doel de familiale bezittingen te bewaren en de machtspositie van beide vrouwen te consolideren. Ook na hun dood bleef het klooster in handen van de Pepiniden. De abdij was oorspronkelijk een dubbelklooster (waar twee gemeenschappen woonden: één voor mannen en één voor vrouwen). Vast staat dat het zeker vanaf 877 een vrouwenstift was. Tijdens de hoge middeleeuwen stond de benedictijnenabdij van Nijvel als rijksabdij rechtstreeks onder het gezag van de Duitse keizer. In de loop van de 11e eeuw ging de voogdij over aan de graven van Leuven, voorvaderen van de hertogen van Brabant. Uit die periode stamt ook deze munt. In 1795, tijdens de Franse bezetting, werd de abdij, evenals de titel van de abdis opgeheven.
Tourneur, RBN (1946), pag.37, pl.I,10 ; Haeck, Brabant, 517 ; Lucas 14 zfr
|
|
|  |
 |
 |
ZUIDELIJKE NEDERLANDEN (SOUTHERN NETHERLANDS) - HERTOGDOM BRABANT - PHILIPS IV, 1621-1665 - Patagon 1654, Antwerpen
gewicht 27,76gr. ; zilver Ø 43mm. muntmeester: Caspar Antheunis muntteken: hand
vz. Gekroond Bourgondisch stokkenkruis met Bourgondisch vuurstaal in het centrum, geflankeerd door I6 - 54, eronder hangend de ramsvacht, kleinood van de Orde van het Gulden Vlies, omringd door vier vonken, binnen een gladde cirkel, omringd door de tekst; •PHIL•IIII•D•G•HISP•ET•INDIAR•REX• hand kz. Gekroond wapenschild van Oostenrijk-Bourgondië-Spanje-Portugal, omsloten door de keten van de Orde van het Gulden Vlies, binnen een gladde cirkel, omringd door de tekst; •ARCHID•AVST•DVX•BVRG•BRAB•Z•
Delmonte 293 ; van Gelder & Hoc 329-1 ; de Witte 1007 ; de Mey 732 ; Vanhoudt 645.AN ; KM.53.1 ; Davenport 4462 zfr |
|
|  |
 |
|
|  |
 |
 |
ZUIDELIJKE NEDERLANDEN (SOUTHERN NETHERLANDS) - HERTOGDOM BRABANT - PHILIPS II, 1555-1598 - 1/5 Philipsdaalder 1565, Antwerpen
gewicht 6,70gr. ; zilver Ø 29mm. muntmeester: Jean Noirot muntteken: handje
vz. Geharnast borstbeeld van Philips II naar rechts, daaronder •5 hand 6•, omringd door de tekst; PHS•D:G•HISP Z REX•DVX•BRA• kz. Gekroond Spaans-Bourgondisch wapen rustend op Bourgondisch stokkenkruis, geflankeerd door twee Bourgondische vuurstalen met afspattende vonken, onderaan het wapen de ramsvacht (kleinood van de orde van het Gulden Vlies), omringd door de tekst; • - DOMINVS - MIHI - ADIVTOR - •
Dominus Mihi Adiutor; ″de Heer is mijn helper″. was de lijfspreuk van de streng katholiek gelovige Philips II.
Dominus Mihi Adiutor; ″the Lord is my helper″ was the motto of the firm catholic believer Philips II.
variant: Bij dit exemplaar heeft de stempelsnijder de cijfers 5 en verwisseld waardoor het jaartal oogt als (15)56 i.p.v. (15)65. Het jaartal 1556 is een onmogelijkheid aangezien de Philipsdaalder pas in 1557 werd ingevoerd en de 1/5 philipsdaalder zelfs pas in 1562. Zeldzaam.
variant: In this example, the die cutter swapped the numerals 5 and , causing the year to appear as (15)56 instead of (15)65. The year 1556 is impossible since the Philipsdaalder was not introduced until 1557 and the 1/5 Philipsdaalder not until 1562. Rare.
van Gelder & Hoc 212-1b. note ; de Witte 722var. ; de Mey 485B ; van der Chijs - ; Vanhoudt 271.AN R lichte zwaktes van de slag zfr- |
|
|  |
 |
|
|  |
 |
 |
ZUIDELIJKE NEDERLANDEN (SOUTHERN NETHERLANDS) - HERTOGDOM BRABANT - PHILIPS II, 1555-1598 - 1/2 Philipsdaalder 1564, Maastricht
gewicht 16,68gr. ; zilver Ø 36mm. muntmeester Clemens van Eembrugge muntteken ster
vz. Geharnast borstbeeld van Philips II naar links binnen een gladde cirkel, daaronder I 5 ★ 6 4, omringd door de tekst; •PHS•D•G•HISP•Z•REX•DVX•BRAB• kz. Gekroond wapenschild van Oostenrijk-Bourgondië-Spanje rustend op Bourgondisch stokkenkruis, geflankeerd door twee Bourgondische vuurstalen met afsptattende vonken, aan de onderzijde hangt de ramsvacht, kleinood van de Orde van het Gulden Vlies, binnen een gladde cirkel, omringd door de tekst; • DOMINVS • MIC - HI • ADIVTOR • •
♦ Van dit jaartal werden slechts 23.956 stuks aangemunt. Zeer zeldzaam ♦
♦ Only 23,956 pieces were minted for this year. Very rare ♦
Delmonte 54 ; van Gelder & Hoc 211-2a ; de Witte 721 ; van der Chijs XXVIII, 20 ; Vanhoudt 267.MA RR kleine zwaktes van de slag zfr à zfr/pr |
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS) - REPUBLIEK, 1581-1795 - REPUBLIEK, 1581-1795 - GELDERLAND - Gehelmde rijksdaalder of prinsendaalder 1598, Harderwijk
gewicht 28,51gr. ; zilver 40mm. muntmeester Jacob Dirksz. Alewijn muntteken Gelders kruisje
vz. Geharnast borstbeeld van Willem van Oranje met in zijn rechterhand een geschouderd zwaard, binnen een parelcirkel, daarboven 1598, omringd door de tekst; •VIGILATE•DEO•CON – FIDENT – ES• kz. Provinciewapen gedekt door gekroonde helm getooid met helmteken met de Gelderse leeuw en lambrekijns aan de zijden, binnen een parelcirkel, omringd door de tekst; •MO•NO•ARG•DVC•GELRIÆ•CO•ZVT• ✥
Munt met het portret van Willem de Zwijger (1533-1584); Willem I, Prins van Oranje (24 april 1533 – 10 juli 1584), ook wel bekend als ′Willem de Zwijger′ of ′Willem de Twijfelaar′, of meer algemeen bekend als Willem van Oranje, was de belangrijkste leider van de Nederlandse opstand tegen de Spaanse Habsburgers, die de Tachtigjarige Oorlog ontketende en resulteerde in de formele onafhankelijkheid van de Verenigde Provinciën in 1581. Hij werd geboren in het Huis van Nassau als Graaf van Nassau-Dillenburg. Hij werd Prins van Oranje in 1544 en is daarmee de stichter van de tak van het Huis van Oranje-Nassau en de voorvader van de monarchie van de Nederlanden. Als rijke edelman diende Willem aanvankelijk de Habsburgers als lid van het hof van Margaretha van Parma, gouverneur van de Spaanse Nederlanden. Ontevreden met de centralisatie van de politieke macht ten koste van de lokale landgoederen en met de Spaanse vervolging van Nederlandse protestanten, sloot Willem zich aan bij de Nederlandse opstand en keerde zich tegen zijn voormalige meesters. Als meest invloedrijke en politiek bekwame van de rebellen leidde hij de Nederlanders naar verschillende overwinningen in de strijd tegen de Spanjaarden. Nadat hij in 1580 door de Spaanse koning vogelvrij was verklaard, werd hij in 1584 in Delft vermoord door Balthasar Gérard (ook wel geschreven als "Gerardts").
Coin with the portrait of William the Silent (1533-1584) ; William I, Prince of Orange (24 April 1533 – 10 July 1584), also widely known as ′William the Silent′ or ′William the Taciturn′ or more commonly known as William of Orange, was the main leader of the Dutch revolt against the Spanish Habsburgs that set off the Eighty Years′ War and resulted in the formal independence of the United Provinces in 1581. He was born in the House of Nassau as Count of Nassau-Dillenburg. He became Prince of Orange in 1544 and is thereby the founder of the branch House of Orange-Nassau and the ancestor of the monarchy of the Netherlands. A wealthy nobleman, William originally served the Habsburgs as a member of the court of Margaret of Parma, governor of the Spanish Netherlands. Unhappy with the centralisation of political power away from the local estates and with the Spanish persecution of Dutch Protestants, William joined the Dutch uprising and turned against his former masters. The most influential and politically capable of the rebels, he led the Dutch to several successes in the fight against the Spanish. Declared an outlaw by the Spanish king in 1580, he was assassinated by Balthasar Gérard (also written as ″Gerardts″) in Delft in 1584.
♦ uitzonderlijk mooi exemplaar van dit zeldzame munttype ♦
♦ exceptionally beautiful example of this rare coin type ♦
Delmonte 919 ; Verkade 8.3 ; de Voogt 101 ; HNPM.71 ; CNM.2.17.117 ; Pannekeet 64 (R2) ; Davenport 8832 R Zeer attractief exemplaar met goede details en een mooi patina. pr- |
|
|  |
 |
 |
NOORDELIJKE NEDERLANDEN (NETHERLANDS) - REPUBLIEK, 1581-1795 - GELDERLAND - ½ Leicester- of unierijksdaalder 1587, Harderwijk
gewicht 14,27gr. ; zilver 34,5mm. muntmeester: Jacob Dirksz. Alewijn muntteken: Gelders kruis
vz. Geharnast en gelauwerd borstbeeld van Robert Dudley naar rechts, in zijn rechterhand een geschouderd zwaard, pijlenbundel in de linker, binnen een parelcirkel, omringd door de tekst; ✥CONCORDIA - •RES•PARVAE•CRESCV′GEL• kz. Zesveldig wapenschild van de verenigde provincies; Gelderland, Vlaanderen, Holland, Zeeland, Utrecht en Friesland, geflankeerd door bladornamenten, erboven het jaartal I587, binnen een parelcirkel, omringd door de tekst, MO•ORD•PROVIN•FOED•BELG•AD•LEG•IMP x
Op deze munt staat Robert Dudley (1532-1588), graaf van Leicester, afgebeeld. Althans een portret dat hem gelijkend is. Hij werd in 1585 door Elizabeth I naar de Nederlanden gestuurd om te helpen in de strijd tegen de Spanjaarden. Hij werd aangesteld tot landvoogd. In 1586 werd een nieuwe reeks munten geïntroduceerd volgens het muntplakkaat van Leicester. In de jaren 1586-1587 zijn slechts 4380 stuks leicesterrijksdaalders gemunt, incl.½ Leicesterrijksdaalders. Uiterst zeldzaam.
Delmonte 909 (R2) ; Verkade 105.4 ; de Voogt 50 ; HNPM.68 ; CNM.2.17.99 ; Collectie Beuth -- ; Pannekeet 33 (R3) RRR attractief exemplaar met goede details zfr+/zfr |
|
|  |
 |
 |
ZUIDELIJKE NEDERLANDEN (SOUTHERN NETHERLANDS) - HERTOGDOM BRABANT - PHILIPS II, 1555-1598 - Philipsdaalder 1557, Antwerpen
gewicht 33,38gr. ; zilver Ø 41mm. muntmeester: Adriaen Noirot muntteken: handje
vz. Geharnast borstbeeld van Philips II met de keten van de Orde van het Gulden Vlies naar links binnen een cirkel, daaronder 1557, omringd door de tekst; PHS•D•G•HISP•ANG•Z•REX•DVX•BRAB kz. Gekroond Spaans-Oostenrijks-Bourgondisch wapenschild rustend op Bourgondisch stokkenkruis, geflankeerd door twee Bourgondische vuurstalen met afspattende vonken, omringd door de tekst; • DOMINVS MIC - HI ADIVTOR • hand •
Het betreft hier het eerste jaar van aanmunting van dit munttype. De verfijndheid waarmee het borstbeeld van Philips II bij dit eerste jaar is weergegeven zien we niet meer terug in latere jaren. Bij deze introductie in 1557 werd het uitgegeven als een ′½ zilveren reaal′ op een koers van 35 stuiver, gelijk aan de ½ gouden reaal. We zien op deze munten Philips′ lijfspreuk ′Dominus Michi Aduitor′ (de heer is mijn helper). Uiteindelijk zou de koers later oplopen tot 50 stuiver. De munt kwam al spoedig bekend te staan als Philipsdaalder en de naam ½ zilveren reaal raakte snel uit gebruik. Door zijn huwelijk in 1554 met Mary Tudor was Philips II in deze tijd ook koning van Engeland. We zien dan ook op deze munt vermeld dat hij koning is van Hispania (Spanje) en Anglia (Engeland). Mary stierf in 1558 en werd opgevolgd door haar wettige erfgenaam Elizabeth I. Philips II deed nog een huwelijksaanzoek aan Elizabeth, om zo de koningstitel van Engeland te behouden, maar dat werd door Elizabeth afgewezen. Sterker; Elizabeth zegde het bondgenootschap met Spanje op, en koos voor steun aan Frankrijk. Daarmee kwamen Engeland en Spanje op vijandige voet te staan. Vanaf 1562 werden tevens denominaties van de philipsdaalder geslagen, namelijk de ½, 1/5, 1/10, 1/20 en 1/40 Philipsdaalder.
Op voorzijde is een klop ″Hollands schildje binnen parelovaal″ aangebracht (Delmonte 131a). Dit gebeurde ten tijde van oorlog tegen Spanje in de jaren 1573-1574, om op die wijze de oorlog te financieren. Alleen nog muntstukken die voorzien waren van deze klop werden in het betalingsverkeer in Holland toegelaten. De geklopte stukken kregen een nieuwe, ongeveer 10% tot 15%, hogere koers. Het verschil tussen de nieuwe en oude koers moest men, nadat de muntstukken geklopt waren, bijbetalen. Dit verschil diende men te beschouwen als een renteloze lening aan de Staten van Holland, die na een jaar weer terug zou worden betaald. Van enige terugbetaling is het echter nooit gekomen. Ook Zeeland kende een dergelijke belastingsysteem, maar dan met de klop ″Zeeuws schildje″.
The countermark ″Lion of Holland withing oval of beads″ was a form of tax (10 to 15%), to raise funds for the freedom fight of the Dutch against Spain.
Delmonte 12 ; van Gelder & Hoc 210-1c ; de Witte 710 ; de Mey 475 ; Davenport 8621 ; Vanhoudt 253.AN R zfr |
|
|  |
 |
|
|  |
|
|